HBM: قلب گرانقیمت چیپهای هوش مصنوعی
هوش مصنوعیخلاصهٔ کاملتر
HBM یا همان حافظهی پهنباند بالا (High-Bandwidth Memory)، نوعی حافظهی پرسرعت و با چگالی بالاست که مستقیماً کنار پردازنده روی یک بستهبندی مشترک قرار میگیره. این حافظه بهخاطر نیاز مدلهای بزرگ هوش مصنوعی به پهنای باند بسیار زیاد، تبدیل به یکی از اجزای اصلی چیپهای AI شده.
بر اساس دادههای جدید، سهم HBM از کل هزینهی قطعات چیپهای هوش مصنوعی از ۵۲٪ در اول ۲۰۲۴ به ۶۳٪ در پایان ۲۰۲۵ رسیده. این اعداد میانگینی وزندار از تولیدات Nvidia، AMD، Google و Amazon هستن. در همین بازه، هزینهی مطلق HBM برای این چهار شرکت از حدود ۱۲ میلیارد دلار در ۲۰۲۴ به ۳۲ میلیارد دلار در ۲۰۲۵ جهش کرد — سریعترین رشد در میان تمام اجزای یک چیپ AI.
در مقابل، سایر اجزا جا خالی دادن: سهم بستهبندی پیشرفته (Advanced Packaging) از ۱۹٪ به ۱۵٪، و سهم قطعات جانبی از ۱۵٪ به ۹٪ کاهش یافت. سهم داای منطقی (Logic Die — همان هستهی اصلی پردازشی چیپ) تقریباً ثابت موند و حدود ۱۳٪ باقی موند.
پیشبینیها نشون میده این روند در ۲۰۲۶ هم تشدید میشه؛ چون عرضهی HBM همچنان کمیابه و قیمتها بالا میره. شرکتهای بزرگ ابری (Hyperscalers) هم این واقعیت رو توی برنامهریزی مالیشون لحاظ کردن: مایکروسافت چشمانداز سرمایهگذاری ۱۹۰ میلیارد دلاریاش برای سال مالی ۲۰۲۶ رو اعلام کرده که حدود ۲۵ میلیارد دلارش مستقیماً به افزایش قیمت قطعات مربوطه. متا هم محدودهی سرمایهگذاریش رو ۱۰ میلیارد دلار بالا برد و دلیلش رو همین گرانی قطعات اعلام کرد.
نکات کلیدی:
- سهم HBM در هزینهی چیپهای AI از ۵۲٪ به ۶۳٪ رسیده (Q1 2024 تا Q4 2025)
- هزینهی مطلق HBM از ۱۲ به ۳۲ میلیارد دلار در یک سال جهش کرد
- سهم بستهبندی پیشرفته و قطعات جانبی کاهش یافت؛ Logic Die ثابت موند
- کمبود عرضهی HBM قیمتها رو در ۲۰۲۶ هم بالا نگه میداره
- مایکروسافت و متا هر دو capex خود رو بهخاطر گرانی قطعات بالا بردن
